Wyznaczenie życiowych wartości jest niesamowicie pożyteczne na wielu płaszczyznach życia. Jednak sama znajomość tego, co dla Ciebie ważne to za mało, by odnieść prawdziwą korzyść z posiadania systemu wartości i życia według niego. Dopiero hierarchia wartości, ustalona przez Ciebie, uświadomi Ci, które z nich są dla Ciebie priorytetowe. Ułatwi Ci to chociażby planowanie, podejmowanie decyzji czy dobór towarzystwa.

[tx_heading style=”default” heading_text=”Hierarchia wartości wg. Maxa Schellera” tag=”h1″ size=”30″ margin=”24″ align=”center”]

Sugestywną hierarchię wartości podał niemiecki filozof, głośny teoretyk wartości Max Scheller.

Wyróżnił on pięć rodzajów wartości:

  • religijne (to, co boskie i to, co święte), czyli absolutne (skoncentrowane wokół pojęcia świętości)
    [tx_spacer size=”16″]
  • duchowe, które dzielą się na:
    [tx_spacer size=”16″]
    ♥ poznawcze (wola czystego poznania prawdy),
    ♥ prawne (porządek – nieporządek, poczucie hierarchii i sprawiedliwości),
    ♥ estetyczne (piękno – brzydota)
    [tx_spacer size=”16″]
  • witalne (związane z życiem i śmiercią np. prawo do życia, zdrowie),
    [tx_spacer size=”16″]
  • hedonistyczne (przyjemne – nieprzyjemne, np.: dostatnie życie, radość życia, ryzyko)
  • utylitarne (użyteczne – nieużyteczne) – cywilizacyjne, to znaczy przynoszące korzyści

fragment: „Wartości – po co nam w życiu?” opracowane przez Edyta Kolenda

[tx_calltoact button_text=”Wartości drogowskazem działań. Czym jest i po Ci kodeks wartości?” url=”http://leurien.com/wartosci/”]O tym dlaczego warto mieć uporządkowane i wyznaczone wartości pisałam w tym artykule »» [/tx_calltoact]

[tx_heading style=”default” heading_text=”Ćwiczenia praktyczne na wyznaczenie życiowych wartości” tag=”h1″ size=”30″ margin=”24″ align=”center”]

[tx_heading style=”default” heading_text=”Mój własny pogrzeb” tag=”h2″ size=”25″ margin=”24″ align=”center”]

To ćwiczenie ma formę wizualizacji, dlatego wymaga wyobraźni, skupienia, odrobiny ciszy i szczerości wobec siebie.

  • Przygotuj sobie kartę z długopisem.
  • Zamknij oczy i zrelaksuj się.
  • Wyobraź sobie swój własny pogrzeb. Nie żyjesz. Cała rodzina, przyjaciele, znajomi się zebrali wokół Twojego ciała i Cię wspominają. Możesz wyobrazić to sobie ze szczegółami, na tyle na ile pozwoli Ci Twoja wyobraźnia

Teraz powoli otwórz oczy i spróbuj odpowiedzieć na następujące pytania:

  • Jak chcesz by ludzie o Tobie mówili po Twojej śmierci?
  • Jak chcesz by najbliżsi Cię zapamiętali?
  • Co pragniesz po sobie pozostawić?

To nie jest rachunek sumienia. Masz podać swoje pragnienia, to jak chcesz by inni o Tobie mówili. Gdy to wypiszesz będzie to pierwsza wskazówka co dla Ciebie o tym co jest ważne w Twoim życiu.

Następnie możesz zweryfikować na jakim jesteś etapie. Czy rzeczywiście skoro chcesz np. by mówiono, że byłeś hojna/y to jesteś już teraz szczodra/y wobec innych?

[tx_heading style=”default” heading_text=”Piramida wartości” tag=”h2″ size=”25″ margin=”24″ align=”center”]

Jeśli masz już za sobą ćwiczenie z wyobrażaniem sobie swojego pogrzebu to będzie Ci ciut łatwiej z kolejnym zadaniem. Pierwsze otwiera oczy na to co jest dla nas ważne, ale nie porządkuje tego. To ćwiczenie jest w szczególny sposób skierowane na ułożenie hierarchii wyznawanych wartości.

Zauważ, że piramida to nie jest trójkąt. Drażni mnie takie uproszczenie tego zadania. Piramida ma 4 boki! A ponoć Cheopsa aż 8 😉 

  1. Krok pierwszy: Burza mózgu. Wypisz w ciągu 5 minut wszystkie wartości, jakie są dla Ciebie cenne w życiu. Nie porządkuj ich. Po prostu pozwól strumieniowi myśli swobodnie płynąć.
    [tx_spacer size=”16″]
  2. Następnie narysuj 4 trójkąty. W tym ćwiczeniu podzielisz swoje wartości zgodnie ze sferami swojego życia: duchowe, zawodowe, społeczne, osobiste (związane z Twoim rozwojem).
    [tx_spacer size=”16″]
  3. Pogrupuj swoje wartości zgodnie z nazwą trójkąta, ale jeszcze ich nie wpisuj w trójkąt. Zastanów się, które z tych wartości są najważniejsze, a które najmniej ważne. Ułóż od 1-5 i przy tym pierwsze miejsce ma najważniejsza wartość.
    [tx_spacer size=”16″]
  4. Teraz każdy trójkąt podziel na sześć części. Uwaga! Czubek piramidy jest punktem łączącym wszystkie boki. W związku z tym wybierz spośród wszystkich wartości jedną, najważniejszą dla Ciebie i umieść w czubku piramidy, czyli w najwyższej części wszystkich trójkątów.
    [tx_spacer size=”16″]

Następnie wpisz resztę wartości idąc od góry od najważniejszych po mniej ważne. Czy widzisz, że jedna wartość dominuje nad czterema sferami Twojego życia? Ta wartość będzie przewodniczką dla innych.

Poniżej przykładowa piramida wartości z wypełnionymi dwoma bokami (trójkątami), gdzie czubek jest wartością nadrzędną i najważniejszą ze wszystkich, czyli taką, która będzie dla Ciebie sterem w Twoim postępowaniu.

piramida-wartosci

[tx_heading style=”default” heading_text=”Metoda eliminacji opracowana przez Małgorzata Brygida Licau” tag=”h2″ size=”25″ margin=”24″ align=”center”]

Skreśl te, które są dla Ciebie najmniej istotne tak, aby pozostało 10 pozycjiwartosci-1

Twoja hierarchia wartości

Kiedy będziecie już pewni 10 najważniejszych wartości, spróbujcie następnie uszeregować je w kolejności od najważniejszej, nadając im numery od 1 do 10 (gdzie 1 to wartość absolutnie najważniejsza w Waszym życiu).

Teraz, kiedy wybrałeś już 10 najważniejszych w Twoim życiu wartości i nadałeś im odpowiednie priorytety, spróbuj… jeszcze raz zawęzić tę listę – tak, aby na kartce pozostało tylko 5 wartości, które są dla Ciebie absolutnie nadrzędne.

Pozostaje jeszcze tylko jedno zadanie
Odpowiedzieć sobie na pytanie: czy i w jaki sposób realizuję je w moim życiu?

[tx_heading style=”default” heading_text=”Waga wartości” tag=”h2″ size=”25″ margin=”24″ align=”center”]

Jest moją metodą na rozeznanie, które wartości są najważniejsze. Działa na zasadzie porównania ze sobą dwóch wartości i wybranie tej która jest ważniejsza. Pomaga przy dylematach, gdy mamy dwie wartości niemalże równorzędne.

Jak to wygląda w praktyce?

Na kartce z lewej strony wypisz jedną wartość, a z prawej drugą. Następnie pod nimi wypisz sytuacje życiowe, w których przypomnisz sobie kiedy kierowałaś/eś się w podjęciu decyzji konkretną wartością lub kiedy zadziałałeś pod wpływem tej wartości. Wypisz też korzyści z posiadania tej wartości np.

[tx_row]
[tx_column size=”1/2″]

[tx_heading style=”default” heading_text=”prawdomówność” tag=”h2″ size=”20″ margin=”24″ align=”center”]

  • prawdziwe przyjaźnie,
  • szacunek innych ludzi,
  • zaufanie innych ludzi wobec mnie

[/tx_column]
[tx_column size=”1/2″]
[tx_heading style=”default” heading_text=”estetyka” tag=”h2″ size=”20″ margin=”24″ align=”center”]

  • wzmocnienie swojej wrażliwości,
  • większa uważność na piękno świata,
  • czyste i schludne ubieranie się,
  • co za tym idzie pozytywny odbiór mojego wizerunku przez innych ludzi

[/tx_column]
[/tx_row]

Kiedy wypisz sobie konkrety będzie Ci o wiele łatwiej zdecydować, która z wartości ma być wyżej. Twoja hierarchia wartości nabierze konkretnego kształtu.

Mam nadzieję, że te ćwiczenia rozjaśnią Ci Twoja drogę, pomogą w uporządkowaniu tego, czym się w życiu kierujesz i dzięki temu osiągniesz większy spokój.